Cách xử lý Aptomat ngoài cột điện bị nhảy và giải pháp ngăn ngừa sự cố điện

Bạn có từng trải qua cảnh đang xem phim, bật điều hòa thì đột nhiên cả nhà tối om? Rất có thể đó là lỗi của aptomat (CB) tổng ngoài cột điện – thiết bị bảo vệ quan trọng nhất cho hệ thống điện gia đình bạn. Chiếc “công tắc tự động” này đóng vai trò như lá chắn an toàn, ngăn chặn những sự cố điện nghiêm trọng có thể gây cháy nổ hoặc tai nạn điện giật. Tuy nhiên, khi nó liên tục nhảy, đó chính là tín hiệu cảnh báo bạn không thể bỏ qua.

Tại sao Aptomat cứ nhảy mãi?

1. Quá tải – Khi bạn dùng điện “quá đà”

Đây là nguyên nhân phổ biến nhất. Hãy tưởng tượng: bạn vừa bật điều hòa 2 chiều, vừa nấu cơm bằng nồi cơm điện, lại còn cắm thêm bình nóng lạnh. Tổng công suất vượt quá khả năng chịu đựng của aptomat (giả sử 32A). Lúc này, thiết bị sẽ tự động nhảy xuống để bảo vệ dây dẫn khỏi bị quá nhiệt.

2. Chạm chập – “Kẻ thù nguy hiểm”

Ngắn mạch xảy ra khi dây pha và dây trung tính chạm trực tiếp vào nhau. Có thể do chuột cắn dây, dây dẫn cũ bị bong tróc lớp cách điện, hoặc nước mưa thấm vào hộp đấu nối. Khi có chạm chập, dòng điện tăng đột biến, aptomat phản ứng tức thì để ngăn nguy cơ cháy nổ.

3. Rò rỉ điện – “Kẻ tàng hình” khó phát hiện

Nếu aptomat của bạn là loại chống giật (ELCB hoặc RCBO), nó cực kỳ nhạy cảm với dòng điện rò. Tường nhà ẩm ướt, dây dẫn bị hở, hay máy giặt bị rò điện đều có thể kích hoạt cơ chế bảo vệ này. Đây là tính năng tuyệt vời vì nó cứu mạng bạn khỏi nguy cơ điện giật.

4. Aptomat già cỗi – “Tuổi già sức yếu”

Sau nhiều năm chịu đựng nắng mưa, gió bụi, aptomat ngoài cột có thể bị hỏng. Các điểm tiếp xúc lỏng, thanh nhiệt bên trong yếu đi, thậm chí cơ cấu gạt không còn giữ vững. Lúc này, dù không có sự cố gì, nó vẫn có thể nhảy bất thường.

Xử lý thế nào khi Aptomat nhảy?

Bước 1: Giảm tải ngay lập tức

Đừng vội vàng chạy ra cột điện! Hãy tắt bớt các thiết bị công suất lớn trước: điều hòa, bình nóng lạnh, bếp từ, lò vi sóng. Điều này giúp loại trừ nguyên nhân quá tải, tránh tình trạng vừa bật lại aptomat lại nhảy ngay.

Bước 2: Kiểm tra kỹ lưỡng

Khi ra đến cột điện, hãy quan sát cẩn thận:

• Aptomat nóng bất thường hoặc có mùi khét? Nguy hiểm! Đừng đụng vào.
• Cần gạt lỏng lẻo không giữ vị trí? Dấu hiệu hỏng hóc nghiêm trọng.
• Có vết cháy xém hoặc biến dạng? Cần thay thế ngay.

Bước 3: Thử nghiệm cẩn thận

Gạt aptomat về vị trí OFF hoàn toàn, đợi vài giây, rồi mới gạt lên ON.

• Nếu nhảy ngay lập tức: Chắc chắn có chạm chập. Đừng cố bật lại!
• Nếu dùng được một lúc mới nhảy: Khả năng cao do quá tải.

Giải pháp lâu dài

Chia tải thông minh

Bạn biết không? Aptomat trong nhà nên có trị số nhỏ hơn aptomat ngoài cột một chút. Ví dụ: cột 40A thì trong nhà dùng 32A. Như vậy khi quá tải, aptomat trong nhà sẽ nhảy trước, bạn xử lý dễ dàng hơn nhiều thay vì phải ra tận cột điện.

Bảo trì định kỳ

Hãy yêu cầu thợ điện hoặc nhân viên điện lực kiểm tra và siết chặt các đầu nối tại aptomat cột mỗi năm một lần. Đầu nối lỏng gây đánh lửa, tiêu tốn điện năng và rất nguy hiểm.

Nâng cấp hạ tầng khi cần thiết

Gia đình bạn vừa mua thêm điều hòa mới? Hay lắp đặt bếp từ công suất lớn? Đã đến lúc cân nhắc nâng cấp dây dẫn và xin tăng trị số aptomat tại điện lực địa phương. Đừng để hệ thống điện “quá tải” gánh nặng!

Lưu ý quan trọng: Aptomat ngoài cột thuộc quyền quản lý của Điện lực (EVN). Tuyệt đối không tự ý phá niêm phong hay sửa chữa!

Khi nào phải gọi nhân viên Điện lực EVN?

Dấu hiệu Aptomat đã “toi”

Bạn cần gọi ngay lập tức khi phát hiện:

• Mùi khét hoặc khói bốc lên từ aptomat
• Vết cháy xém, biến màu trên vỏ thiết bị
• Cần gạt không thể giữ ở vị trí ON
• Aptomat nhảy liên tục dù đã ngắt hết thiết bị

Quy trình yêu cầu hỗ trợ

1. Gọi tổng đài CSKH EVN theo vùng miền (tra cứu trên hóa đơn tiền điện)
2. Cung cấp thông tin: địa chỉ, mã khách hàng, tình trạng sự cố
3. Chờ nhân viên điện lực đến kiểm tra – hoàn toàn miễn phí
4. Không tự ý mở hộp công tơ hay can thiệp vào thiết bị

Kết luận

Aptomat ngoài cột điện không chỉ là một công tắc đơn giản – nó là lá chắn cuối cùng bảo vệ ngôi nhà và gia đình bạn khỏi những nguy hiểm tiềm ẩn. Việc hiểu rõ nguyên nhân và cách xử lý khi aptomat nhảy không chỉ giúp bạn tiết kiệm thời gian mà còn đảm bảo an toàn tuyệt đối.

Hãy nhớ: kiểm soát phụ tải hợp lý, bảo trì định kỳ, và luôn sử dụng thiết bị bảo vệ đúng trị số. Đừng coi thường những lần aptomat nhảy – đó có thể là cảnh báo về một sự cố điện nghiêm trọng đang chực chờ. Khi nghi ngờ, hãy gọi ngay cho nhân viên điện lực chuyên nghiệp. An toàn của bạn là ưu tiên số một!

>>> Xem ngay: Aptomat chống giật hay bị nhảy liên tục: Nguyên nhân & Cách sửa